Wie regelmatig in de bossen van Stekene wandelt of fietst heeft het vast al gemerkt: er is wat aan het veranderen…
Illegale constructies
Natuurpunt Waasland Noord is al een paar jaar zeer actief in Stekene, en dan vooral in de omgeving van de Bekaf, met het verwijderen van allerlei illegale constructies die meestal in de jaren ’60-’70 van vorige eeuw her en der in de bossen werden opgericht. Dat gaat van caravans, tuinhuizen, bergingen, carports, een grote serre tot chalets met alles erop en eraan. De hoeveelheden afval die daarbij aangetroffen werden waren soms hallucinant, gaande van zakken met kalk, gips, autobanden die ingegraven waren, enz.
Naast constructies en afval was het ook de gewoonte om allerlei exotische planten in de bossen te zetten die daar van nature niet in thuishoren. Meestal ging het dan om laurierkers (de zogenaamde ‘paplaurier’), bamboe en allerlei soorten coniferen. Ook die zijn verwijderd door Natuurpunt met als doel om de natuurwaarde van de bossen op te krikken.
Hoe is het zo ver kunnen komen?
Jarenlang werd niet opgetreden tegen dergelijke overtredingen, tot de Omgevingsinspectie van de Vlaamse overheid besloot om in een aantal prioritaire gebieden waar de natuur meer aandacht verdient, een proces-verbaal op te stellen tegen alle eigenaars van illegale constructies in bos- en natuurgebieden. De meeste van deze constructies waren al jarenlang verlaten en stonden te verkrotten omdat de erfgenamen van de oorspronkelijke eigenaars meestal niet geïnteresseerd waren om weekends door te brengen in oude gebouwen of caravans in de bossen. Vaak wisten ze niet eens waar die stonden trouwens. Na een vonnis tot afbraak kregen de eigenaars vervolgens een brief met daarin een termijn om alles te verwijderen, en een dwangsom per dag dat alles niet verwijderd was na het beëindigen van de gestelde termijn.
Eieren voor hun geld
Veel eigenaars schrokken zich een bult uiteraard, maar iedereen was snel in actie geschoten. Sommigen braken alles zelf af, maar de meesten zagen zich daar geen man over en besloten dan maar om hun grond te schenken aan Natuurpunt in ruil voor het verwijderen van alle constructies en afval. Op deze manier, maar ook door gerichte aankopen is Natuurpunt intussen eigenaar van vele hectaren bos in Stekene, niet alleen in de omgeving van het Speelhof en de Bekaf, maar ook in de Berg (Zwarte Heistraat, Bergstraatje) en de Heimeersen.
Paul Creve, conservator in het gebied rond het Speelhof, Bekaf en de Witte Bergen getuigt: ‘Iedere donderdag vliegen we er met 10 tot 15 enthousiastelingen in om alles af te breken en op te ruimen. We sorteren alle afvalfracties na het slopen per soort: ijzer, hout, bouwafval, steenpuin, beton, glas, plastiek, asbest, enz. We zijn de gemeente zeer dankbaar dat zij voor ons telkens containers ter beschikking stellen en het afval ophalen om te laten verwerken in verwerkingsinstallaties.’
Toekomst voor het bos
Na de grote kuis zien de bossen er al heel wat beter uit. De grote gaten die ontstaan zijn na het verwijderen van alle constructies en verhardingen zullen snel opgevuld worden door jonge scheuten van berken, zomereiken, esdoorns en andere inheemse soorten. Maar sommige sparrenbossen zijn ook zwaar aangetast door de Letterzetterkever, zodat nieuwe aanplantingen nodig waren om snel nieuw bos te creëren. Hiervoor heeft Natuurpunt vorige winter in de Bekaf nauw samengewerkt met Bosgroep Oost-Vlaanderen die gezorgd heeft voor de aanplant van zogenaamde ‘kloempen’. Dat zijn cirkelvormige groepjes bomen die dicht op elkaar geplant worden met als doel om de middelste boom te kunnen laten uitgroeien tot een grote, waardevolle boom. Tussen de kloempen in is ruimte om de natuur haar gang te laten gaan waarbij allerlei boomsoorten zich kunnen vestigen.
En zo zie je nu in verschillende bossen in Stekene dergelijke kloempen verschijnen, niet alleen in bossen van Natuurpunt, maar vooral ook in bossen van particuliere eigenaars die dankzij een LEADERproject ‘de Wase bosrenovatie’ van de Bosgroep konden genieten van een financiële ondersteuning om hun bos op te waarderen met nieuwe boompjes en verbetering van de bosbodems.
Het oude gezegde ‘boompje groot, plantertje dood’ geldt ook hier, maar de kiem is gelegd om de Stekense bossen een nieuw elan te geven met meer aandacht voor de natuur.
